Sáng ngày 13/8/2025, tại Hà Nội, Cục Thống kê tổ chức Hội thảo Đề án “Xây dựng và công bố mức sống tối thiểu hằng năm làm căn cứ xác định các chuẩn chính sách xã hội”. Phó Cục trưởng Cục Thống kê Nguyễn Thanh Dương tham dự và chủ trì hội thảo.
Tham dự Hội thảo có đại diện lãnh đạo, chuyên viên các Ban, Văn phòng, đơn vị thuộc Cục Thống kê; đại diện lãnh đạo, chuyên viên Cục Tiền lương và Bảo hiểm xã hội, Viện Khoa học Tổ chức nhà nước và Lao động (Bộ Nội vụ); Vụ Tài chính – Kinh tế ngành (Bộ Tài Chính) và Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam.
Phát biểu tại Hội thảo, Phó Cục trưởng Nguyễn Thanh Dương cho biết, theo kế hoạch biên soạn Đề án “Xây dựng và công bố mức sống tối thiểu hằng năm làm căn cứ xác định các chuẩn chính sách xã hội”, Cục Thống kê đã chủ trì xây dựng Dự thảo đề án và gửi Công văn xin ý kiến các thành viên và các đơn vị liên quan về Đề cương chi tiết và phân công thực hiện đối với các thành viên Ban soạn thảo. Trên cơ sơ ý kiến của các thành viên và các đơn vị, Cục Thống kê đã hoàn thiện dự thảo nội dung Đề án. Để tiến hành các công việc tiếp theo. Hội thảo hôm nay tiếp tục xin ý kiến các đại biểu thảo luận, góp ý cho Dự thảo của Đề án.
Tại Hội thảo đại diện Ban soạn thảo Đề án đã trình bày Dự thảo Đề án “Xây dựng và công bố mức sống tổi thiểu hằng năm làm căn cứ xác định các chuẩn chính sách xã hội”. Dự thảo cho biết, mức sống tối thiểu là tiêu chí rất quan trọng được sử dụng làm căn cứ để xác định các chuẩn chính sách xã hội. Điều này được thể hiện trong nội dung của Nghị quyết số 42-NQ/TW ngày 24/11/2023 Hội nghị lần thứ 8 Ban chấp hành Trung ương khóa XIII về tiếp tục đổi mới, nâng cao chất lượng chính sách xã hội, đáp ứng yêu cầu sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc trong giai đoạn mới. Vai trò của mức sống tối thiểu còn được nêu trong Nghị quyết số 27-NQ/TW ngày 21/5/2018, Hội nghị lần thứ 7 Ban chấp hành Trung ương khóa XII về cải cách chính sách tiền lương đối với cán bộ, công chức, viên chức, lực lượng vũ trang và người lao động trong doanh nghiệp. Căn cứ nhiệm vụ được giao tại Nghị quyết số 27-NQ/TW, trong Nghị quyết số 68/NQ-CP ngày 09/5/2024 của Chính phủ ban hành Chương trình hành động của Chính phủ thực hiện Nghị quyết số 42-NQ/TW ngày 24/11/2023 Hội nghị lần thứ 8 Ban chấp hành Trung ương khóa XIII về tiếp tục đổi mới, nâng cao chất lượng chính sách xã hội, đáp ứng yêu cầu sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc trong giai đoạn mới, Chính phủ giao Bộ Kế hoạch và Đầu tư (trước khi sáp nhập với Bộ Tài chính) xây dựng Đề án “Xây dựng và công bố mức sống tối thiểu hằng năm làm căn cứ xác định các chuẩn chính sách xã hội”. Đề án đã được Bộ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư (nay là Bộ Tài chính) giao Tổng cục Thống kê (nay là Cục Thống kê) chủ trì, phối hợp với các bộ, ngành, địa phương và các cơ quan, tổ chức, cá nhân liên quan dự thảo trình Bộ trưởng trình Thủ tướng Chính phủ phê duyệt.
Dự thảo Đề án gồm 6 nội dung chính: Sự cần thiết và căn cứ pháp lý; quan điểm, mục tiêu; nhiệm vụ chủ yếu; giải pháp thực hiện; lộ trình triển khai; tính khả thi, hiệu quả và kiến nghị của Đề án.
Tại Hội thảo các đại biểu đã dành thời gian thảo luận và đóng góp ý kiến xây dựng các nội dung liên quan của Đề án. Theo đó, các đại biểu cho rằng cần làm rõ và cụ thể hóa mục tiêu của Đề án, xác định rõ mức sống tối thiểu sẽ được dùng làm căn cứ cho những chính sách cụ thể, ví dụ: tiền lương tối thiểu, chuẩn nghèo đa chiều, hay xác định đối tượng hưởng chính sách hỗ trợ…
Toàn cảnh Hội thảo
Bên cạnh đó, Ban soạn thảo Đề án cần nghiên cứu, bổ sung thêm kinh nghiệm trong tính toán công bố mức sống tối thiểu từ các tổ chức quốc tế như Liên Hợp Quốc (UN) hay Tổ chức Lao động Quốc tế (ILO). Về phương pháp tính toán: Đề án đề xuất xác định mức sống tối thiểu theo giá trị. Cần làm rõ phương pháp quy đổi các giá trị vật chất và phi vật chất để tính toán mức sống tối thiểu đảm bảo hợp lý… Về tần suất và thời điểm công bố: Ban soạn thảo Đề án cũng nên xem xét để đi đến thống nhất có lộ trình và thời điểm công bố cụ thể sau khi đánh giá tổng thể quá trình triển khai thực hiện Đề án…
Kết luận Hội thảo, Phó Cục trưởng Nguyễn Thanh Dương ghi nhận và đánh giá cao sự chuẩn bị nghiên cứu hoàn thiện Dự thảo Đề án của Ban soạn thảo và các ý kiến đóng góp của các đại biểu. Phó Cục trưởng nhấn mạnh đây là nhiệm vụ quan trọng cần được triển khai đầy đủ, khách quan, khoa học. Kết quả của Đề án sẽ là căn cứ quan trọng cho các chính sách xã hội, tiền lương, mức sống tối thiểu, chuẩn nghèo… do đó, Đề án cần làm rõ hơn nữa sự cần thiết của việc xây dựng đề án trong bối cảnh thực tế của Việt Nam. Cần bổ sung và phân tích kinh nghiệm của các tổ chức quốc tế và các quốc gia khác trong việc xác định mức sống tối thiểu, đồng thời có sự điều chỉnh cho phù hợp với điều kiện hiện tại của nước ta. Lựa chọn các phương pháp luận khoa học, khả thi và phù hợp với thực tiễn… Với các ý kiến của các đại biểu nêu tại Hội thảo, Phó Cục trưởng yêu cầu Ban soạn thảo tiếp thu, hoàn thiện dự thảo Đề án, sớm có những tổng hợp và triển khai thực hiện các công việc tiếp theo của Đề án./.
Tổ Truyền thông và Thư viện, Văn phòng Cục Thống kê
6